in

Brexit hangt als een donkere wolk boven Britse gamingindustrie


Op het moment van schrijven is nog veel onduidelijk. Het is nu nog niet bekend of het Verenigd Koninkrijk met of zonder deal de Europese Unie verlaat. En zelfs als er een deal is, dan nog blijft er veel onduidelijk, vooral op lange termijn. Spoiler: het wordt er zeer waarschijnlijk niet beter op.

GTA V

Brexit?

(Als je al weet hoe de Brexit precies werkt, dan kun je ook meteen naar het volgende kopje: Het doemscenario)

Hoewel je in de media waarschijnlijk al bent kapot gegooid met de term ‘Brexit’, kan het geen kwaad om even kort op een rijtje te zetten wat het nu precies is en hoe het is begonnen.

In juni 2016 vond er een referendum plaats in het Verenigd Koninkrijk (bestaande uit Engeland, Wales, Schotland en Noord-Ierland) dat draaide om de vraag of de inwoners van het land uit de Europese Unie (EU) wilden stappen. De vraag kwam na groeiende onvrede van burgers over het reilen en zeilen van de EU, dat vooral als duur en zinloos werd gezien. Bovendien snakten ze naar soevereiniteit door de vele regels van EU. Het antwoord op de vraag werd een ‘ja’, al was het maar met een marge van 4 procent (52 procent van de stemmen voor tegenover 48 procent tegen).

Het gevolg was dat de zogeheten Artikel 50-procedure in werking werd gesteld. Dat artikel, dat onderdeel is van het Verdrag betreffende de Europese Unie, bepaalt dat een land dat zich wil terugtrekken uit de EU dat binnen twee jaar moet doen. Die periode gaat in wanneer het besluit officieel is aangekondigd binnen de EU door het betreffende land. Het Verenigd Koninkrijk deed dit op 29 maart 2017. Vandaar dat ze iets langer hebben dan juni 2018, zoals je wellicht had verwacht na het referendum.

In die twee jaar, de overgangs- of transitieperiode genoemd, moet het betreffende land onderhandelen om tot een bepaald verdrag of deal te komen met de EU. Dat is nodig, want een land heeft ontzettend veel rechten en plichten als onderdeel van de EU, maar die zijn bij het verlaten van de EU verleden tijd. Denk daarbij aan handelsverdragen, terugbetalingen aan de EU, de rechten van burgers uit het Verenigd Koninkrijk in de EU en andersom, en vele andere bepalingen. Lukt dat niet, dan valt het land terug op de regels van het WTO, de Wereldhandelsorganisatie, en die zijn bij lange na niet zo gunstig als een goede deal met de EU. Voor beide partijen, overigens.

Het samenstellen van een verdrag waar iedereen blij van wordt, is een monsterklus. En het is dan ook niet zo raar dat het vertrekkende land en de EU daar twee jaar over mogen doen. Het raakt namelijk iedereen, direct of indirect. Zelfs ons gamers.

Brexit

Het doemscenario

Met legio grote en succesvolle ontwikkelstudio’s heeft het Verenigd Koninkrijk bewezen vruchtbare grond te zijn voor games die we ook daadwerkelijk willen kopen. Maar Brexit kan dat in gevaar brengen. Zeker een Brexit zonder een deal met de EU.

Alle bedrijven die overzees zakendoen of goederen nodig hebben die daar vandaan komen, gaan merken dat dit duurder wordt. Dat komt omdat het Verenigd Koninkrijk bij een Brexit zonder deal niet meer vrij kan handelen met landen binnen de EU. Er moet weer een grens opgetuigd worden waarbij alles langs een douane loopt. Daarnaast komen er importtarieven . Het opzetten van een goed werkend systeem kan best een poos duren, waardoor prijzen meer stijgen en wachttijden en tekorten kunnen ontstaan. Bovendien daalt de waarde van de pond, de munteenheid in het Verenigd Koninkrijk, ten opzichte van de Euro, wat betekent dat alles dat met Euro’s aangeschaft wordt, de Britten meer geld kost.

Dat is natuurlijk niet uniek voor gamebedrijven: vrijwel alles en iedereen binnen het Verenigd Koninkrijk (en ook binnen de EU, overigens) zal meer moeten betalen voor producten die het Verenigd Koninkrijk als start of eindpunt hebben. Maar gameontwikkelaars krijgen niet alleen meer moeite met het aanschaffen van hardware, kantoorspulletjes en andere goederen, maar ook van het importeren van mensen.

Uit een onderzoek van Ukie, een belangengroep voor de Britse gamingindustrie, blijkt dat maar liefst 57 procent van alle gameontwikkelaars gebruikmaakt van personeel afkomstig uit de EU. En het is niet zo dat ze allemaal één Europees iemand in dienst hebben die de koffie zet: Europeanen maken maar liefst 30 procent uit van in totaal 12.000 fulltime arbeidsplaatsen in de gamingsector.

Brexit

En zou jij op dit moment (met je familie) verkassen naar het Verenigd Koninkrijk om te werken voor een ontwikkelaar? Zowel de EU als het Verenigd Koninkrijk doen hun best om dat zo goed mogelijk te laten verlopen. Premier May van het Verenigd Koninkrijk heeft gezegd dit allemaal na de Brexit in de wet op te nemen. Zowel de EU als het Verenigd Koninkrijk heeft niets op papier staan, alleen een uitgesproken intentie. Hoe soepel het ook verloopt, het gaat nooit zo soepel als verhuizen naar een land binnen de EU. Bovendien maakt de verslechterde relatie met de EU het Verenigd Koninkrijk niet aantrekkelijker. Dat maakt het voor ontwikkelaars daar bijzonder lastig om nieuw buitenlands talent aan te trekken en bestaand talent te behouden, met een mogelijke brain drain als gevolg.

Daarnaast is er probleem op het gebied van data. Games bereiken mensen overal ter wereld. Miljoenen gamers spelen spelletjes en laten allerlei data opslaan zoals statistieken, voortgang en persoonsgegevens. Allerlei vormen van data worden nu dagelijks heen en weer gesluisd en gebruikt om inzichten te verwerven. Op zich geen enkel probleem: binnen de EU is dat mogelijk zo lang de dataverzamelaar zich aan de gestelde regels houdt (beter bekend als GDPR ofwel General Data Protection Regulation). Daarnaast moet de EU toestemming geven, een zogeheten adequacy decision, aan een land om Europese data te mogen verwerken. Het is een akkoord met allerlei rechten en plichten op dit gebied. Het Verenigd Koninkrijk moet nu nog steeds voldoen aan regels van de EU, ook al maakt het er geen deel meer van uit. En zonder die adequacy decision vanuit de EU, mag er geen data stromen tussen het Verenigd Koninkrijk en de EU. Bedrijven uit bijvoorbeeld de ICT-sector willen nu uitstel op dit vlak, maar of dat lukt is niet zeker.

Financiering levert na de Brexit ook problemen op. Stel dat jij, als beginnende, in Engeland gevestigde, ontwikkelaar al het bovenstaande op orde hebt. Je hebt alle soft- en hardware in huis, net als puike Belgische en Nederlandse codekloppers. Ook je data sla je helemaal verantwoord op. Dan blijft er nog maar één ding over: games maken. Maar wie gaat dat betalen?

Studios zoals The Chinese Room hebben hun briljante games Dear Esther en Everybody’s Gone to the Rapture kunnen maken met behulp van Europees geld. Fondsen zoals Creative Europe, waar het geld vandaan kwam, gelden alleen voor landen binnen de EU. En de politieke instabiliteit in combinatie met een onzekere toekomst maakt het Verenigd Koninkrijk zeer waarschijnlijk tot een minder interessant land om in te investeren. Natuurlijk zijn er zeer succesvolle en talentvolle studio’s om in te investeren, maar die vind je ook op andere plekken in de wereld, met wellicht een beter investeringsklimaat.

Brexit

Waar blijven mijn games!?

Games ontwikkelen in het Verenigd Koninkrijk wordt dus duurder door hogere prijzen van goederen door heffingen en mogelijke schaarste. Er komt een grotere vraag naar arbeiders binnen de sector en die worden daardoor duurder. Het wegvallen van Europese fondsen en minder investeringen, maken het succesvol financieren van een studio lastiger. Ruim een derde van alle gaming gerelateerde bedrijven geeft zelfs nu al aan meer moeite te hebben investeringen te vinden.

Het is daarom niet geheel verrassend dat onderzoek (uit 2017) stelt dat maar liefst 40 procent van in het VK gevestigde gamesbedrijven overweegt om te vertrekken. Daarnaast wordt er ook actief geaasd op ontwikkelaars door partijen uit landen zoals Duitsland, Spanje, Australië en de VS.

Het vertrek van bedrijven treft dan niet alleen de economie van het Verenigd Koninkrijk, maar ook ons gamers. Heb jij ooit een kek kunstwerkje in elkaar geflanst terwijl je aan het verhuizen was? Verhuizingen hebben een enorme impact op bestaande en toekomstige projecten. Je moet namelijk eerst je studio weer volledig op poten zetten, voordat je er weer mee aan de slag kan.

En dat moet je ook maar kunnen. Ongetwijfeld gaan er kleine studio’s omvallen, omdat ze simpelweg het hoofd niet boven water kunnen houden.

Misschien vertraagt het niet direct die ene toffe titel waar je nu al tijden op wacht. Misschien treft het niet eens één van je complete wensenlijstje aan games. Maar een ‘harde’ Brexit, met een net-nietverdrag, of een no-deal-Brexit schaadt de gamewereld. En dat is eeuwig zonde. Kijk bijvoorbeeld naar indie-games.

Niet iedereen houdt ervan, maar ze zijn erg belangrijk. Ze zorgen voor nieuwe, frisse ideeën in een industrie die nu nog wordt gedomineerd door grote bedrijven die vooral oog voor geld hebben. En juist die onafhankelijke studio’s, die zorgen voor vernieuwing, gaan de harde klappen opvangen. Het is daarom zo jammer dat we door de Brexit misschien wel indie parels mislopen. Huzarenstukjes zoals Dear Esther uit 2012, of het bijzondere Hellblade: Senua’s Sacrifice uit 2017.

Brexit

doom & gloom

Is het dan alleen maar bittere ellende? Nee, niet noodzakelijk. Het onderhandelen is immers nog niet achter de rug. Maar wie het nieuws een beetje volgt weet dat het allemaal niet zo lekker loopt en de recentste concept-deal van tafel is geveegd. Op 29 maart is het echter al zo ver, dan is het echt exit. Er bestaat desondanks nog een kleine kans dat het niet zo erg wordt als hierboven geschetst wordt, ook wanneer er geen enkele deal op tafel ligt bij de uittreding. Partijen zoals Games4EU en Tech for UK ondersteunen bijvoorbeeld de gamewereld in het Verenigd Koninkrijk en helpen de schade te beperken. Hopelijk lukt het ze, want het verschrikkelijk zijn als bijzondere games en ontwikkelaars problemen ondervinden of misschien zelfs onderuit gaan door een Brexit waar ze helemaal niet op zaten te wachten, en waarvan we niet eens weten of er ook maar iemand is die er beter van wordt.

Ik hoop dan ook vurig dat ik het mis heb, dat het niet allemaal negatief uitpakt. En die kans bestaat. Misschien dat er toch nog een nieuwe deal komt, eentje die iedereen ziet zitten. Bovendien zal het niet de eerste keer zijn dat er geroepen wordt dat alles in de soep loopt en dat het later niet blijkt te gebeuren. Denk daarbij aan de Rusland-boycot, die onze Nederlandse economie zwaar zou schaden. Dat viel achteraf allemaal mee. Sommige sectoren groeiden zelfs omdat ze niet meer achterover konden leunen en juist de handen uit de mouwen moesten steken.

De huidige geluiden in de media stemmen mij echter niet tevreden, maar gelukkig weet niemand zeker wat de toekomst ons brengt. Behalve Football Manager 2017.

Leuke post? Drop een hartje

Score: 0/5 volgens 0 gamers

Nog geen hartjes. First!

Abonneer
Laat het weten als er
0 Reacties
Inline feedbacks
Bekijk alle reacties

Fallout-artist maakt full remake van Star Wars: Dark Forces

Vier Sniper Elite-games in ontwikkeling